• SDA_NYSA_01
    SDA_NYSA_01
  • SDA_NYSA_02
    SDA_NYSA_02
  • SDA_NYSA_03
    SDA_NYSA_03
  • SDA_NYSA_04
    SDA_NYSA_04
  • SDA_NYSA_05
    SDA_NYSA_05
  • SDA_NYSA_06
    SDA_NYSA_06
  • SDA_NYSA_07
    SDA_NYSA_07
  • SDA_NYSA_08
    SDA_NYSA_08
  • SDA_NYSA_09
    SDA_NYSA_09
  • SDA_NYSA_10
    SDA_NYSA_10
  • SDA_NYSA_11
    SDA_NYSA_11
  • SDA_NYSA_12
    SDA_NYSA_12
  • SDA_NYSA_13
    SDA_NYSA_13
  • SDA_NYSA_14
    SDA_NYSA_14

Efekty pracy Zespołu ds. Legislacji

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego – wrzesień 2011 r.

Każdorazowo, kiedy oglądamy zatwierdzone w pierwszej połowie XX w. projekty budynków, zdumiewa prostota przekazu, pozwalającego w czytelny sposób, na kilku kartach, ukazać tak funkcję, jak i formę projektowanych obiektów. Wiele z budynków wybudowanych na podstawie tamtych opracowań – stoi i jest podziwianych do dnia dzisiejszego.

Jakże inaczej wygląda współczesna dokumentacja inwestycyjna. Są to najczęściej obszerne tomy „projektu budowlanego”, produkowane nawet dla domu jednorodzinnego. A przecież od obfitości zamieszczanych w projekcie rysunków, nie zależy jakość tworzonej architektury.

Źródłem opisanego wyżej zjawiska są przede wszystkim akty prawa regulujące sposób sporządzania dokumentacji projektowej. Od 2003 r. takim fundamentalnym zbiorem przepisów, określających sposób sporządzania projektu dołączanego do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, jest Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Rozporządzenie to wprowadza obowiązek uszczegóławiania rysunków i opisów w projekcie, pomimo iż na cele prowadzenia postępowania administracyjnego z udziałem stron, nie jest potrzebna tak rozbudowana dokumentacja, z wieloma opracowanymi detalami, w tym instalacyjnymi.

Ponieważ uszczegóławianie projektu budowlanego nie sprzyja usprawnianiu procedur inwestycyjnych, wśród architektów MPOIA wywiązała się dyskusja o potrzebie zmiany ww. Rozporządzenia. Z Zespołu ds. Legislacji MPOIA wyłonił się trzy osobowy podzespół (Bożena Nieroda, Anna Serafin i Wojciech Dobrzański), który w lipcu 2011 r. rozpoczął prace nad propozycją nowelizacji Rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.

We wrześniu 2011 r. zakończone zostały prace nad tekstem i 28 września projekt zmiany Rozporządzenia przekazany został przez Radę MPOIA do Krajowej Rady Izby Architektów.

Po przeprowadzeniu konsultacji na szczeblu krajowym i wprowadzeniu niewielkich poprawek, 1 lutego 2012 r. Prezes Krajowej Rady IARP przesłał do P. Janusza Żbika, Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, tekst sporządzonego przez Zespół ds. Legislacji MPOIA projektu zmian Rozporządzenia jw. (tekst w wersji z dnia 15 stycznia 2012 r.).

Ministerstwo nie skorzystało z naszych propozycji legislacyjnych. 25 kwietnia 2012 r. wydane zostało przez Ministerstwo Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nowe Rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, zawierające rozwiązania oparte na innej filozofii, niż proponowane przez Izbę Architektów. Nowe Rozporządzenie opublikowane zostało w Dzienniku Ustaw w dniu 27 kwietnia 2012 r. (poz. 462).

We współpracy z Komisją Legislacyjną działającą przy Krajowej Radzie Izby Architektów podjęte zostaną dalsze działania w celu zmiany obowiązującego rozporządzenia i uproszczenia wymaganego zakresu i formy projektu budowlanego i związanych z nimi procedur administracyjnych.

Bożena Nieroda
Anna Serafin
Wojciech Dobrzański

 

Osuwiska, zagadnienia prawne i praktyka architekta  11 października 2010 r.

W dniach 11-12 października 2010 r. odbyła się w Warszawie konferencja „Klęski żywiołowe a urbanistyka, architektura i budownictwo”, zorganizowana przez Izbę Architektów RP, Polską Izbę Inżynierów Budownictwa oraz Izbę Urbanistów. Celem konferencji było zdefiniowanie zagrożeń i określenie kierunków działań dla unikania klęsk żywiołowych oraz minimalizowania ich rozmiarów w przyszłości.

W pierwszy dniu konferencji arch. Maciej Nitka wygłosił referat „Osuwiska, zagadnienia prawne i praktyka architekta”. Referat przygotowywał zespół z MPOIA w składzie Grzegorz Lechowicz, Bożena Nieroda, Maciej Nitka.

 

Racjonalne prawo, jawne procedury  15 września 2010 r.

W dniu 15 września 2010 r. w siedzibie Starostwa Nowosądeckiego odbyła się konferencja, której celem było omówienie głównych problemów związanych z działalnością zawodową projektantów w kontekście procedur administracyjnych. Konferencja została zorganizowana przez Małopolską Okręgową Izbę Architektów wspólnie ze Starostwem Nowosądeckim przy udziale Izby Inżynierów Budownictwa. Spotkanie swoją obecnością zaszczycił Pan Jan Golonka, Starosta Nowosądecki.

Podczas konferencji wygłoszony został referat „Racjonalne prawo, jawne procedury”. Referat przygotowała arch. Bożena Nieroda.

 

Linia zabudowy  5 sierpnia 2010 r.

W decyzjach o warunkach zabudowy oraz w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego stosowane są niezdefiniowane w przepisach prawa takie sformułowania jak „obowiązująca linia zabudowy” oraz „nieprzekraczalna linia zabudowy”. Wobec braku ustawowych definicji, zarówno urzędnicy jak i projektanci, posługują się własnymi interpretacjami tychże pojęć. Sytuacja ta prowadzi do szeregu nieporozumień i strat, w tym także finansowych.

Dążąc do zbadania charakteru przyjmowanych interpretacji Zespół ds. Legislacji MPOIA przygotował cykl pism kierowanych do kluczowych w naszym województwie urzędów (pisma do Starostw). Uzyskane informacje potwierdziły istotne rozbieżności.

Celem uzyskania interpretacji pochodzącej z najwyższych kręgów władzy, co pozwoliłoby na wprowadzenie ujednoliconych interpretacji w całym województwie – Zespół ds. Legislacji MPOIA przygotował własną opinię w powyższej sprawie. Opinię tą autorstwa Bożeny Nierody i Anny Serafin - Rada MPOIA przesłała do Ministerstwa Infrastruktury.

31 sierpnia 2010 r. Ministerstwo Infrastruktury skierowało do MPOIA odpowiedź.

 

Poświadczanie kopii dokumentów  30 marca 2010 r.

Znowelizowana ustawa K.p.a. wprowadza art. 76 a ustalający, iż prawo poświadczania kopii dokumentów posiadają wyłącznie osoby wykonujące zawód prawniczy. Ponieważ w procesie inwestycyjnym pojawia się znaczna liczb dokumentów, jakie w kopiach i odpisach należy dołączać do dokumentacji projektowej, zaistniała sytuacja stwarza dla projektantów i inwestorów kolejny próg w i tak skomplikowanej procedurze administracyjnej.

KRIA zwróciła się pismem z dnia 18 marca 2010 r. do Pana Cezarego Grabarczyka Ministra Infrastruktury z prośbą o „natychmiastową reakcję legislacyjną” prowadzącą do „wpisania architektów oraz inżynierów budownictwa – projektantów w rozumieniu Prawa budowlanego na listę podmiotów upoważnionych do uwierzytelniania dokumentów stosowanych w postępowaniach administracyjnych w budownictwie”.

Działając prawie równocześnie, 30 marca 2010 r. arch. Anna Serafin przygotowała pismo do Rzecznika Praw Obywatelskich z prośbą o skierowanie art.76 a do Trybunału Konstytucyjnego i zbadanie zgodności art.76a z Konstytucją oraz ewentualne skierowanie do Prokuratury w sprawie podejrzenia o wprowadzenie w błąd posłów w uzasadnieniu do ustawy. Pismo to, w ramach obywatelskiej akcji, zostało podpisane przez 76 osób, w tym również osoby niebędące architektami.

Po czterech miesiącach nadeszła odpowiedź z biura RPO, z której wynika całkowity brak zrozumienia dla argumentów zawartych w liście. Ponadto sprawa opisana w liście obywatelskim, podpisanym przez 76 osób została potraktowana jak sprawa jednej prywatnej osoby.

 

Projekt nowelizacji Kodeksu Etyki Zawodu Architekta  8 lutego 2010 r.

Na początku listopada 2009 r. Krajowy Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej Izby Architektów, arch. Maria Jankowska-Olbratowska, zwróciła się do Izb Okręgowych z prośbą o przekazanie opinii odnośnie treści proponowanych zmian w zapisach KEZA.

Propozycję zmian KEZA autorstwa Rzecznika Krajowego poddano środowiskowej dyskusji. Jej efektem stały się działania podjęte przez Zespół ds. Legislacji MPOIA.

Po zbadaniu przez Zespół uwag zgłoszonych przez środowisko architektów oraz po przeprowadzeniu analizy istniejących i funkcjonujących analogicznych dokumentów w obrębie samorządów zawodowych działających na terenie RP opracowany został nowy, autorski projekt zmiany KEZA.

Autor opracowania – arch. Grzegorz Lechowicz wraz z kolegium redakcyjnym (architekci: Wojciech Chmielewski, Wojciech Dobrzański, Bożena Nieroda, Anna Serafin, Marek Tarko, Mariusz Twardowski) przedstawili własne spojrzenie na zagadnienie etyki zawodu architekta. Opracowany projekt nowelizacji Kodeksu Etyki oparty został na założeniu potrzeby jednoznacznego określenia powinności architekta względem klienta, kolegów, Izby i społeczeństwa.

Projekt skierowany został do konsultacji wewnątrzśrodowiskowej.

 

Opinia w sprawie projektu nowelizacji ustawy Prawo budowlane  22 marca 2009 r.

12 lutego 2009 r. Sejm RP uchwalił ustawę o zmianie ustawy – prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw. Analiza treści ustawy dokonana przez Zespół ds. Legislacji MPOIA ujawniła możliwość pojawienia się istotnych zagrożeń dla jakości procesu inwestycyjnego, w sytuacji wprowadzenia ustawy w życie.

Opinia z dnia 22 marca 2009 r. przygotowana przez arch. Bożenę Nierodę, przy współpracy architektów: Anny Serafin, Marka Tarko, Grzegorza Lechowicza, Macieja Nitki – wskazywała m.in. na takie zagrożenia dla procesów inwestycyjnych jak: wyeliminowanie projektantów z wielu czynności inwestycyjnych (przebudowy obiektów nie wymagałyby już sporządzania projektów, co w wielu sytuacjach prowadziłoby do obniżenia jakości obiektów) czy też wprowadzenie procedur powodujących zaskarżanie inwestycji dopiero w fazie zaawansowanej realizacji obiektów i scedowanie odpowiedzialności za prawidłowość inwestycji na projektantów, przy równoczesnym utrzymaniu wieloznaczności przepisów prawa i ich relatywistycznej interpretacji.

Opinia, w ramach akcji obywatelskiej, przekazana została Prezydentowi RP w prośbą o rozważenie możliwości zawetowania przedstawionej do podpisu ustawy lub skierowanie jej do Trybunału Konstytucyjnego.

W oparciu o ww. opinię przygotowane zostało „Stanowisko Izby Architektów Rzeczpospolitej Polskiej w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy – prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw”. Stanowisko to opublikowane zostało w Nr 2/2009 Biuletynu Informacyjnego Południowej Okręgowej Izby Urbanistów.

 

Analiza Urbanistyczno-Architektoniczna  30 maja 2007 r.

Art. 53. ust. 3. oraz art. 64. ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustalają, że organ w postępowaniu związanym z wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy - dokonuje analizy:

  • warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych
  • stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji.

Powyższa analiza (często nazywana analizą urbanistyczno-architektoniczną) stanowi podstawę sporządzanych projektów decyzji.

Ponieważ ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia wykonawcze nie wskazują w sposób jednoznaczny charakteru działań związanych z opracowywaniem ww. analizy, sposób jej wykonania zależy w dużej mierze od indywidualnego spojrzenia autora takiego opracowania.

W celu przybliżenia architektom problematyki związanej ze sporządzaniem analizy, 30 maja 2007 r. Rada MPOIA zorganizowała szkolenie.

Na potrzeby szkolenia sporządzone zastało przez arch. Bożenę Nierodę opracowanie w formie prezentacji: „Analiza Urbanistyczno-Architektoniczna”, ukazujące autorskie spojrzenie. Tekst referatu opublikowano w Nr 8/2007 Biuletynu „Arcus” MPOIA.

 

Dlaczego potrzebne jest dobre prawo  2007 r.

Rozwój działalności inwestycyjnej, stymulowanie odpowiednich przekształceń przestrzennych i w ślad za tym wzrost gospodarczy, zależne są w istotnym stopniu od jakości ustanowionego prawa.

Nasz kraj, borykając się z różnego rodzaju ograniczeniami, nie zawsze należną uwagę przywiązuje do efektów, jakie spowodowane być mogą sprawnie funkcjonującymi i o odpowiedniej wartości merytorycznej przepisami. A przecież od przyjętych regulacji prawnych - zależny jest poziom dochodu narodowego. I jego wzrost nastąpić może nie w bliżej nieokreślonej przyszłości, ale pozytywne przemiany rozpoczną się już w dniu, w którym dobre prawo zacznie funkcjonować. Tym bardziej, że skokowy wzrost gospodarczy będący następstwem odpowiedniego prawa, nie wymaga uruchomienia specjalnych środków finansowych i możliwy jest niezależnie od wyjściowej sytuacji ekonomicznej państwa.

Powyższe zdania – to początek artykułu „Dlaczego potrzebne jest dobre prawo” opublikowanego w Nr 7/2007 Biuletynu „Arcus” Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów. Autor – Bożena Nieroda.

 

Likwidowanie barier proceduralnych  17 listopada 2006 r.

Polskie prawo inwestycyjne składające się z wielu niespójnych elementów – postrzegane jest nie tylko jako nieskuteczne, ale i tworzące sztuczne bariery administracyjne. Wzajemnie sprzeczne przepisy wymuszają posługiwanie się interpretacjami, a te z racji nieustannej nowelizacji aktów prawa i braku zwyczaju konstruowania ujednoliconych procedur – podlegają zmianom. Stan ten powoduje nietrwałość orzeczeń, zbyt często podważanych nowymi interpretacjami.

Powyższy problem, niezwykle dotkliwy zarówno dla projektantów jak i inwestorów, stał się istotną przyczyną zorganizowania przez MPOIA pod patronatem Marszałka Województwa Małopolskiego Janusza Sepioła konferencji „Funkcjonowanie procedur administracyjnych w praktyce”.

Konferencja odbyła się 17 listopada 2006 r. w Małopolskim Urzędzie Wojewódzkim.

Podczas konferencji wygłoszony został referat „Likwidowanie barier proceduralnych”. Referat przygotowała arch. Bożena Nieroda.

Tekst referatu opublikowany został w Numerze Specjalnym Biuletynu „Arcus” MPOIA.

 

Projekty typowe a uprawnienia budowane  14 października 2006 r.

Jednym z istotnych zagadnień związanych z procesem inwestycyjnym jest kwestia kwalifikacji zawodowych projektantów. W polskim systemie prawnym kwalifikacje te są dokumentowane decyzjami potwierdzającymi nadanie uprawnień budowlanych. Uprawnienia mają różny zakres, zależny od wykształcenia projektantów oraz od podstawy prawnej wydania decyzji o nadaniu uprawnień. Tym samym – nie każde uprawnienia budowlane upoważniają projektanta do sporządzania każdego rodzaju projektu.

Zagadnieniem ujawniającym istotny spór odnoszący się do zakresu uprawnień stała się w ostatnich latach problematyka masowo pojawiających się projektów katalogowych (powtarzalnych, typowych).

Polem sporu stała się kwestia czy osoby które uzyskały uprawnienia budowlane na podstawie ustawy z 1974 r. Prawo budowlane oraz rozporządzenia MGTiOŚ z 1975 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie upoważniające do sporządzania projektów w zakresie rozwiązań architektonicznych: budynków inwentarskich i gospodarczych, adaptacji projektów powtarzalnych (typowych), sporządzania planów zagospodarowania działki związanych z realizacją tych budynków – posiadają odpowiednie upoważnienia zezwalające na sporządzanie adaptacji współczesnych projektów powtarzalnych (typowych) w zakresie rozwiązań architektonicznych, budynków innych niż inwentarskie i gospodarcze.

Odpowiedź na powyższe pytanie znaleźć można w załączonej analizie, której sporządzenie sprowokowane zostało m.in. wystąpieniem Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 30 sierpnia 2006 r., znak RPO-536528-IV/06/PJ, odnoszącym się do kwestii realizacji uprawnień budowlanych uzyskanych przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane.

Załączona analiza przygotowana przez arch. Bożenę Nierodę 14 października 2006 r., wykorzystana została w opracowanym przez Izbę Architektów stanowisku zawartym w piśmie skierowanym przez Prezesa KRIA do Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego.

Stanowisko IA opublikowane zostało w Nr 4 Biuletynu IA z 2006 r.

 

Projekt Budowlany – Vademecum Projektanta i Inwestora  2004 r.

Brak jednorodnej interpretacji przepisów ustawy 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz znowelizowanej ustawy Prawo budowlane – powodował od 2003 r. znaczące utrudnienia w pracy projektantów i urzędników. Sytuacja ta stała się przyczyną podjęcia przez Radę MPOIA działań mających na celu wprowadzenie w urzędach na terenie województwa małopolskiego jednolitych procedur.

Funkcjonująca przy Radzie MPOIA Komisja ds. Legislacji podjęła prace. Do współpracy zaproszono m.in. Starostwa Powiatowe, Urząd Wojewódzki, Inspektora Nadzoru Budowlanego, Dyrektorów Wydziałów Architektury większych miast województwa, Przedstawicieli Miejskich Komisji Architektoniczno-Urbanistycznych, SARP oraz Izbę Inżynierów Budownictwa i Izbę Urbanistów.

Efektem prac Komisji ds. Legislacji stała się opublikowana praca zbiorowa „Projekt Budowlany – Vademecum Projektanta i Inwestora”, stanowiąca wydanie specjalne biuletynów: „Arcus” – Biuletyn Małopolskiej Okręgowej Izby Architektów i „Budowlani” – Biuletyn Małopolskiej Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa.

 

Komisja ds. Legislacji działająca przy Radzie MPOIA I kadencji  2004 r.

Z początkiem 2004 r. sformalizowana została działalność grupy osób zajmujących się legislacją i współpracujących z Radą MPOIA. Powstała Komisja ds. Legislacji przy MPOIA. Komisji przewodził arch. Stanisław Deńko.